Productiestop na dioxaan
foto: GroenLinks

Waterschap Vechtstromen en Rijkswaterstaat hebben in december 2021 geconstateerd dat het Twentekanaal vervuild is met dioxaan, dat op de lijst van Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS) staat van het RIVM. Na vervolgmetingen bleek het te gaan om een lozing van het Deldense Chemiebedrijf KLK Kolb Specialities. Sinds 28 februari ligt het productieproces stil en is het waterschap in gesprek met het bedrijf.

Dit artikel is alleen zichtbaar voor PREMIUM abonnees

Schrijf je nu gratis in om toegang te krijgen tot PREMIUM artikelen. Alleen je emailadres is voldoende. Je kunt dan alle PREMIUM artikelen gratis lezen tot 1-1-2023. Het abonnement eindigt dan automatisch. Je zit nergens aan vast. Meer informatie over WaterForum PREMIUM lees je hier.
Wij gebruiken uw emailadres alleen om u toegang te geven tot PREMIUM artikelen

Rijkswaterstaat had, in samenwerking met Vitens, in december 2021 al verhoogde concentraties aangetroffen in het Twentekanaal van dioxaan, een licht ontvlambare en kankerverwekkende stof. De aangetroffen waardes blijven wel binnen de toetswaarden van het RIVM, stelde Rijkswaterstaat eerder deze week. Dioxaan wordt onder andere gebruikt in de papierindustrie, in koelvloeistof voor auto’s en bij de productie van cosmetische stoffen en shampoos. De stof staat sinds juli 2021 op de lijst van Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS) van het RIVM.

Na de eerste metingen in december en herhaalde metingen begin dit jaar van het water in het Twentekanaal door RWS en het waterschap, bleek de stof afkomstig van een chemische producent van surfactants, KLK Kolb Specialities.

Drinkwater vervuild

Vitens stelt op hun website dat de verhoogde concentratie van 3 µg/L een overschrijding is van de drinkwaterrichtlijn. Daarmee is het vervuilde oppervlaktewater niet geschikt voor de productie van drinkwater. “Voor Vitens is essentieel dat hierbij de waterwingebieden/drinkwaterbronnen zo goed als mogelijk worden beschermd tegen vervuiling. Daarom blijft Vitens tijdens dit proces – samen met de waterbeheerders – intensief monitoren in en rond haar win/inlaatlocaties, om te controleren of deze stof in de drinkwaterbronnen terecht komt c.q. dat deze onder de limiet blijft”, is te lezen op de website van Vitens. De drinkwaterkwaliteit is op geen enkele wijze in het geding, garandeert Vitens.

Vergunning

In 2018 kreeg het chemiebedrijf uit Delden een vergunning voor het lozen van effluent van de afvalwaterzuiveringsinstallatie, van koelwater en van niet-verontreinigd hemelwater (regen en sneeuw). Dioxaan is één van de stoffen die vrijkomt tijdens het productieproces. Toendertijd, tijdens het verlenen van de vergunning, was de stof nog niet opgenomen in de lijst van Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS). Met de toen aanwezige kennis ging het bedrijf ervan uit dat het dioxaan voldoende zou worden verwijderd in de rwzi. De bestaande rwzi blijkt echter niet in staat te zijn om dioxaan uit afvalwater te verwijderen.

Prioritaire Stoffen lijst KRW

Dioxaan staat echter niet op de Prioritaire Stoffen lijst van de Kaderrichtlijn Water, waardoor het waterschap geen juridische mogelijkheden heeft een lozingsverbod in te stellen. Er geldt wel een minimalisatieplicht voor Zeer Zorgwekkende Stoffen. Dat houdt in dat het bedrijf blijvend naar een nulemissie streeft en moet aantonen dat ze daar actief mee bezig zijn.

Productiestop

Waterschap Vechtstromen is direct na de bekendmaking van de bron in gesprek gegaan met het bedrijf. Het productieproces dat zorgde voor de grootste lozing van dioxaan is vervolgens op 28 februari direct gestopt. Vanuit overige productieprocessen binnen het bedrijf wordt nog een kleine hoeveelheid dioxaan geloosd.

Dioxaan wegspoelen

Sinds 24 maart spoelt Rijkswaterstaat het Twentekanaal door met water uit het regionale watersysteem. Het water met de verhoogde concentraties dioxaan wordt zo, verdund en gecontroleerd, via kanaal Almelo-De Haandrik en de Vecht naar het IJsselmeer afgevoerd.

Het waterschap monitort het spoelproces door de watergangen Kanaal Almelo de Haandrik en Vecht. Vechtstromen verwacht dat dit ongeveer een week zal duren.

Zodra de concentraties dioxaan gedaald zijn, zal het waterschap de tijdelijk gesloten inlaten weer openen. Daaronder vallen ook de inlaten Oude Bolscherbeek en Oude Hagmolenbeek. Zodra de inlaten weer geopend worden, publiceert Vechtstromen dat op de website.