belfeld
Foto: de dijken in Belfeld bestaan uit twee groene keringen, een keermuur met deels een coupure en een deel met demontabele wanden. De demontabele wanden worden vervangen door een glazen kering, zodat de bewoners het zicht op de Maas deels behouden (waterschap Limburg).

De dijkversterking bij het Limburgse Belfeld is op 13 maart van start gegaan. De dijk wordt zowel versterkt als verhoogd en gaat aansluiten op hoge grond. Het bijzondere van deze dijkversterking is dat de huidige demontabele waterkering deels vervangen wordt door een harde kering met glazen vensters. De totale werkzaamheden zijn in het voorjaar van 2026 gereed.

De dijkversterking Belfeld is het zesde project dat wordt uitgevoerd binnen het Hoogwaterbeschermingsprogramma in Limburg. De dijken in Belfeld bestaan uit twee groene keringen, afgewisseld met een keermuur met coupure (doorgang) en een deel met demontabele wanden. Onderdeel van de dijkversterking is het wijzigen van het tracé aan de zuidkant van Belfeld. Daarbij wordt de huidige dijk vervangen door een korte aansluiting naar de hoge grond. Vanaf half maart 2025 starten de grotere (grond)werkzaamheden en wordt daadwerkelijk aan de dijk gewerkt door deze te versterken en verhogen, hoewel lager dan oorspronkelijk gepland. Begin 2026 moet de dijkversterking gereed zijn.

Dijkversterking Belfeld

Bij de versterking wordt een deel van de demontabele wanden vervangen door een keermuur met glazen kering bij de woningen en een deur bij de coupure. Hierdoor behouden de bewoners achter de waterkering deels het zicht op de Maas. De huidige demontabele wanden zijn vanwege het beheer en onderhoud niet wenselijk. Deze schotten zijn handmatig geplaatst als tijdelijke bescherming na de overstromingen in de jaren ´90. Naast de dijkversterking wordt in opdracht van de gemeente ook de Loswal opnieuw ingericht.

Korte uitvoering, lange aanloop

Eind 2023 is de aannemer MaaSamen, de combinatie van aannemersbedrijven Van de Biggelaar, Van de Wetering en Boskalis, begonnen met de voorbereidingen voor de dijkversterking Belfeld. Dit betrof het verder uitwerken van het ontwerp, de verschillende onderzoeken zoals archeologie, ontplofbare oorlogsresten, grondonderzoeken, flora en faunaonderzoek en het verleggen van kabels en leidingen. Jeroen Achten, portefeuillehouder hoogwaterbescherming en waterkeringen van Waterschap Limburg, vertelt: “Er zit altijd veel voorbereidingstijd in een dijkversterking. Dat is noodzakelijk om het juiste ontwerp te krijgen, de procedures te doorlopen en een goede uitvoering van de dijkversterking zelf. Hiervoor is onder andere veelvuldig overleg met de omgeving geweest. Daar beginnen we in een vroeg stadium mee. De uitvoering is dan relatief kort want volgend jaar is het weer hoogwaterveilig wonen, werken en recreëren in Belfeld.”

Lagere dijk dan noodzakelijk

Uit een herijking van het dijkontwerp in 2020 bleek dat de hoogte van de dijk lager kan dan is opgenomen in het Voorkeursalternatief (VKA) uit de verkenningsfase. Naast Belfeld, werd er ook gekeken naar vier andere dijkversterkingsprojecten in Limburg. Ook de dijken bij Bergen, Well, Venlo-Velden en Thorn-Wessem konden gemiddeld vijftien tot twintig centimeter lager worden uitgevoerd dan aanvankelijk gepland. “Verkorten van de levensduur van 50 jaar naar 25 jaar betekent dat de hoogte van de groene dijk in Belfeld circa 20 centimeter lager wordt, omdat de verwachte waterstandstijging als gevolg van klimaatverandering ook maar voor 25 jaar wordt berekend. De benodigde grondoppervlakte voor de breedte van de dijk blijft wel op 50 jaar. De levensduur van de harde kering wordt volgens het beleid van Waterschap Limburg teruggebracht van 100 naar 50 jaar”, aldus het waterschap op hun website.

Voorkeursalternatief in 2018

In 2018 stelde het waterschap het voorkeursalternatief (VKA) vast. Dat is vervolgens verder uitgewerkt in het Projectplan Waterwet. Hierin worden de dijkversterkingsmaatregelen in detail beschreven. Dit plan heeft de beroepsprocedure doorlopen en is in 2023 afgerond. Daarna heeft het waterschap de aannemerscombinatie MaaSamen gecontracteerd die het werk gaat uitvoeren.