Met de opening van een dijkdoorgang in de Lauwersmeerdijk is bij Lauwersoog een nieuw binnendijks getijdengebied van 70 hectare gerealiseerd. De getijdenduiker verbindt de Waddenzee met De Marnewaard en laat zeewater gecontroleerd in- en uitstromen, met een getijverschil van ongeveer 20 centimeter. Daarmee ontstaan nieuwe leefomstandigheden voor planten en dieren in het gebied.
De aanleg van de getijdenduiker maakt deel uit van de grootschalige versterking van de Lauwersmeerdijk, die tot en met 2026 wordt uitgevoerd binnen het landelijke Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP). De dijk moet de regio de komende decennia blijven beschermen tegen zeespiegelstijging en extremer weer.
Ecologische projecten
Bij het versterken van de dijk wordt tegelijkertijd gewerkt aan natuurontwikkeling langs de Waddenkust. Behalve het nieuwe getijdengebied zijn er meer ecologische projecten, zoals de aanleg van kunstmatige riffen en getijdenpoelen aan de voet van de dijk en de ontwikkeling van natuurlijke kwelders bij de Westpolder. Deze maatregelen vallen onder de Programmatische Aanpak Grote Wateren (PAGW) en hebben als doel de overgang van wad naar dijk geleidelijker te maken. Door harde grenzen te verzachten ontstaat een gevarieerder leefgebied voor schelpdieren, vissen en vogels. Volgens Rijkswaterstaat levert dat een positief effect op voor de biodiversiteit in het gebied.
Nieuwe leefomgeving achter de dijk
De tachtig meter lange en twee meter brede getijdenduiker zorgt ervoor dat zout water uit de Waddenzee gecontroleerd het binnendijkse gebied kan bereiken. De waterstand is te reguleren met schuiven, waardoor het systeem ook bij hoge waterstanden beheersbaar blijft.
Het nieuwe getijdengebied ligt in een voormalig zoutkwelgebied van het militair oefenterrein De Marnewaard, dat niet meer voor militaire doeleinden wordt gebruikt. De verwachting is dat hier soorten als zeekraal, stekelbaars, spiering, kluten en lepelaars een geschikt leefgebied zullen vinden. Daarnaast kan het gebied bijdragen aan een betere waterkwaliteit.
Samenwerking en financiering
Het project is een gezamenlijk initiatief van Rijkswaterstaat, de provincie Groningen en waterschap Noorderzijlvest, in samenwerking met onder meer Het Groninger Landschap, Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer en de Natuur- en Milieufederatie Groningen. De financiering, in totaal circa 32 miljoen euro, komt van de ministeries van Infrastructuur en Waterstaat en Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, het Waddenfonds, de provincie Groningen en het Europese NextGenerationEU-programma.
