De Regte Heide is een waardevol Natura 2000-gebied in Brabant. (Foto: Saxifraga-Willem van Kruijsbergen).

Brabant Water wil 20 procent extra grondwater oppompen in het waterwingebied Gilzerbaan. De gemeente Tilburg gaat in gesprek met de provincie Noord-Brabant – die de vergunning mag afgeven- en Brabant Water om de uitbreiding te voorkomen. Mocht dat niet lukken, wil de gemeente dat er maatregelen komen om nadelige effecten, zoals verdroging, tegen te gaan. Brabants Landschap en de Brabantse Milieufederatie kantten zich al eerder tegen de ruimere grondwateronttrekking.

De gemeenteraadsleden Bea Mieris (PvdA) en Evelien Kostermans (GroenLinks) stelden 15 oktober vragen aan het college van B en W in Tilburg over de voorgenomen verhoging grondwateronttrekking door Brabant Water in waterwingebied Gilzerbaan nabij Natura 2000-gebied de Regte Heide. Het drinkwaterbedrijf wil de onttrekkingshoeveelheid verhogen van 14,7 miljoen m3 per jaar naar 18 miljoen m3 per jaar.

Dat is nodig omdat de inwoners en bedrijven in Tilburg en Goirle volgens een bericht in het Brabants Dagblad zoveel drinkwater gebruiken, dat Brabant Water het niet kan bijbenen. Daarom wil het aan de Gilzerbaan 20 procent meer water oppompen dan tot dusver het geval is.

De verdroging die hierdoor ontstaat is volgens Brabants Landschap en de Brabantse Milieufederatie steeds vaker een probleem voor planten- en dierensoorten die afhankelijk zijn van water. Zo gaan kenmerkende soorten als de wulp en het gentiaanblauwtje in aantal achteruit. De droogte van de laatste jaren versterkt deze problemen.

Provincie vergunt te veel

De provincie mag voor de openbare drinkwatervoorziening en industrie een vergunning van maximaal 250 miljoen m3 grondwateronttrekking per jaar afgeven. Uit het proces rondom de uitbreidingsaanvraag van Refresco, waarin de Brabantse Milieu Federatie actief betrokken is, blijkt dat op dit moment in Brabant voor totaal 300 miljoen m3/jaar aan onttrekkingen zijn vergund.

De provincie spreekt momenteel met vergunninghouders om vrijwillig afstand te doen van hun rechten. Dit levert volgens de provincie vanaf 2020 zo’n 8 miljoen m3 vermindering van vergunde onttrekkingsruimte op. Deze inspanning zal, met het opvullen van de vergunde onttrekkingsruimte op de locatie Gilzerbaan, voor bijna 50% teniet worden gedaan, stellen de twee organisaties

Daarnaast loopt ook de voorbereiding voor het proces voor het benutten van vergunningsruimte van Brabant Water in West-Brabant. De provincie voldoet zo dus niet aan het beleid om maximaal 250 miljoen m3/jaar te vergunnen.

Schadelijke effecten voorkomen

Daarom gaat het college van B en W van Tilburg in gesprek met de provincie (die de vergunning mag afgeven) en Brabant Water om het te voorkomen. Mocht dat niet tot succes leiden, dan moet zeker worden gesteld dat er zo min mogelijk schadelijke effecten ontstaan. Het was al niet uit te sluiten dat oppompen van meer grondwater de Regte Heide in Goirle negatief zou raken. Maar de raadsleden wilden weten of ook in het Stadsbos013, waar de winplaats ligt, extra verdroging zal optreden. B en W verwachten van wel, antwoorden ze. “Daar is nu, naar onze mening, onvoldoende rekening mee gehouden.”
Tilburg wil effecten in beeld hebben

Alleen de positie van de Regte Heide, als Natura2000-gebied beschermd, is door de provincie in ogenschouw genomen. Hoe groot de uitwerking op Stadsbos013 is, weet Tilburg dus niet. “We gaan de provincie vragen deze effecten in beeld te brengen.”
Ook naar mogelijke herstelmaatregelen is, anders dan voor de Regte Heide, geen onderzoek gedaan. B en W, opnieuw: ,,Wij vinden dat dat wel had moeten gebeuren.” Mocht de extra waterwinning doorgaan, dan wil Tilburg in het gesprek met de provincie en Brabant Water maatregelen tegen de extra verdroging afspreken en vastleggen.