Waterschap Brabantse Delta wil op rwzi Nieuwveer een demo-installatie bouwen die vivianiet (ijzerfosfaat) gaat terugwinnen uit afvalwater. Het waterschap heeft voor die ViviMag-installatie een LIFE subsidie aangevraagd en gekregen, onder voorbehoud van goedkeuring door het algemeen bestuur. Die goedkeuring kwam in de vergadering van 24 mei.
In 2018 is op rwzi Nieuwveer al een succesvol pilotproject uitgevoerd om ijzer en fosfaat terug te winnen met behulp van de ViviMag-technologie. Bij dat project werd door Brabantse Delta intensief samengewerkt met kennisinstellingen STOWA en Wetsus (de ontwikkelaar van de technologie), de waterschappen Limburg en Rijn en IJssel en buitenlandse partners Acciona en Kemira (de licentiehouder). Zij participeren ook in dit demonstratieproject.
Investeringsbesluit
Het algemeen bestuur van Brabantse Delta ging in de vergadering van 24 mei akkoord met het door het dagelijks bestuur ingediende investeringsbesluit. Dat betekent dat het waterschap een voorbereidingskrediet van 2,5 miljoen euro beschikbaar stelt voor de projectvoorbereiding voor het realiseren van de installatie. Daar komt dan een bedrag bij van 1 miljoen euro aan subsidie. De inschatting van het degelijks bestuur is dat het benodigde uitvoeringskrediet een omvang zal hebben van 10 tot 20 miljoen euro. De huidige toegezegde subsidie is 3 miljoen euro. Het is duidelijk dat het algemeen bestuur van het waterschap dit project nog meerdere keren op de agenda krijgt. Na de voorbereidingsfase zal vergaderd moeten worden over een nieuw voorstel van het dagelijks bestuur, voor de verdere uitvoering. Dan moet er een uitgewerkte value case liggen, met het daarbij behorende uitvoeringskrediet.
Opbrengsten
Na de bouw is de ViviMag-installatie operationeel, benadrukt het dagelijks bestuur. Daarbij bespaart Brabantse Delta op de huidige kosten voor slibafzet en kan de vivianiet verkocht worden als meststof en mogelijk als grondstof voor kleurstoffen. Daarbij is de verwachting van het dagelijks bestuur dat de operationele fase in ieder geval de operationele kosten dekt en de investering gedeeltelijk of geheel wordt terugverdiend.
IWA-Award
Vorig jaar wonnen Wetsus en de TU Delft tijdens het IWA World Water Congress in Kopenhagen nét niet de algemene IWA-Award voor onderscheidend leiderschap in de wereldwijde watersector. Hun ViviMag-technologie voor het met een magneet terugwinnen van fosfaat uit zuiveringsslib eindigde in het ‘algemeen klassement’ als tweede, maar werd wél beloond in de categorie Doorbraaktechnologie.
Hoe werkt ViviMag?
Onderzoekers van Wetsus (onder leiding van wetenschappelijk projectmanager Leon Korving) ontdekten dat de combinatie van ijzer en fosfaat reageert tot het mineraal vivianiet. Dit gehydrateerde ferro-fosfaat begint kleurloos en wordt dan blauw. Het mineraal wordt dan ook gebruikt als blauwe kleurstof. Een van de eigenschappen van vivianiet is dat het paramagnetisch is. Dat wil zeggen dat het materiaal magnetisch wordt zodra er een sterke magneet in de buurt wordt gehouden. Het idee ontstond al snel om deze eigenschap te gebruiken om het fosfaat te scheiden van het slib: het ViviMag-proces. Hoewel een deel van het fosfaat ook op de traditionele manier kan worden teruggewonnen, doet ViviMag dat een stuk efficiënter en sneller. Voordeel is bijvoorbeeld dat het slib niet eerst hoeft te drogen voordat het fosfaat eruit kan worden gehaald.
Pilot
De proefopstelling bij rwzi Nieuwveer van Brabantse Delta bewees de werking van het principe. De magneet verwijderde 80 procent van het vivianiet in het slibresidu dat uit de vergistingstank kwam. Dit betekent dat zuiveringen die voldoende ijzer doseren tot wel 70 procent van het fosfaat uit het inkomende rioolwater kunnen terugwinnen als vivianiet. Het fosfaatgehalte van het vivianiet was 11 procent. Wat dicht tegen het fosfaatgehalte van puur vivianiet zit. Bovendien waren er geen negatieve effecten te zien op de ontwaterbaarheid van het slib.
 gaat terugwinnen uit afvalwater.){kind=link}