regenval
Foto: de verdampingsinstallatie voor regenwater in het klein, met een ´kunstzon´ als warmtebron, als test in het Wetsus-lab (foto Wetsus).

Om de verdroging rond de Middellandse zee en vergelijkbare gebieden op de aarde om te keren, moeten we regenwaterfabrieken bouwen, opperen onderzoekers van Wetsus en de Wageningen University & Research in hun recente onderzoekspublicatie. Het onderzoek speelt een sleutelrol in een grootser plan van Wetsusparticipant bij ‘The Weather Makers’, om in twintig jaar het noorden van de Sinaï woestijn in Egypte te vergroenen.

Regenwaterfabrieken zouden de oplossing zijn om verdroging rond de Middellandse zee en vergelijkbare gebieden op aarde tegen te gaan, aldus onderzoekers van Wetsus en Wageningen University & Research. Met technologie als zonneverdampers en sproeiers moet er regenval mogelijk worden gemaakt, nog voordat bossen kunnen worden aangeplant om de watercyclus ter plaatse te herstellen. Deze technieken kunnen een oplossing zijn voor de droge kustgebieden waar nu geen mogelijkheid bestaat om op grote schaal zoet water te produceren voor natuur, landbouw en mensen, aldus de onderzoekers in het artikel in vakblad Environmental Science & Technology van 3 oktober 2025.

Innovaties op labschaal

Om door mensen gestimuleerde en duurzame regenval waar te kunnen maken, werkten de onderzoekers van beide instituten in verschillende onderzoeksgroepen, van Milieutechnologie tot Meteorologie. Zo verkennen de onderzoekers de technologische mogelijkheden en bouwen ze kleine verdampingsinstallaties op labschaal, om ze zo later in het groot te kunnen toepassen. Onderdeel van deze installatie is een ´kunstzon´, een stralingsbron om de verdamping op gang te brengen.

Regenwater uit verdamping

De onderzoekers werken aan de techniek genaamd Technology-Enhanced Atmospheric Moistening (TEAM). Hiermee kunnen ze regionale neerslag, zoals regen en sneeuw, stimuleren en de beschikbaarheid van zoet water op grote schaal vergroten. Door de luchtvochtigheid in de atmosfeer te verhogen, vermindert TEAM de hoeveelheid stijging van lucht die nodig is voor wolkenvorming. TEAM kan worden geïmplementeerd via sproei- of zonneverdampingstechnologieën, elk met hun eigen uitdagingen en kansen. Met behulp van atmosferische vochtstromen tussen verdampingsbronnen en neerslagputten, konden de onderzoekers op zeven bronlocaties bepalen waar kustverdamping tot neerslag zou kunnen leiden. Hiermee identificeerden de wetenschapper eigenschappen van gebieden en seizoenen waar de kans van slagen hoog is; bijvoorbeeld in kustgebieden met bergen in de zomer.

Foto: grafische samenvatting van het idee om met zeewaterverdampingstechnologieën meer regen te genereren in droge kustgebieden.

 

Woestijn vergroenen

Dit onderzoek speelt onder andere een sleutelrol in het vergroenen van de Sinaï-woestijn, een project van The Weather Makers, aanjager van het project en waar beide onderzoeksinstituten bij zijn aangesloten samen met onder andere TU Delft. Zij willen als onderdeel van dit plan een lagune met omliggend gebied Maghara in twintig jaar omtoveren tot een weelderige plaats voor de natuur en voor de Egyptische economie. Er lopen ook andere projecten in droge gebieden, te zien op de website van The Weather Makers.

Vervolgonderzoek

Momenteel wordt er met weermodellen geëxperimenteerd om de impact van grootschalige vernatting van de atmosfeer te bepalen. Verder onderzoek zou zich moeten richten op het ontwikkelen van technologieën die dit vocht aan de atmosfeer kunnen leveren en het maken van interdisciplinaire regionale ontwerpen waarbij hydrologische en ecologische vraagstukken ook worden meegenomen. Met verder onderzoek en ontwikkeling geloven de onderzoekers dat de TEAM-techniek kan bijdragen aan grootschalige zoetwaterproductie.