Waterschapsfusie Reest & Wieden en Groot Salland vertraagd

De PvdA had al voorafgaand aan de vergadering kenbaar gemaakt tegen de fuisie te gaan stemmen. De vestiging van het hoofdkantoor in Zwolle, en daarmee de sluiting van het waterschapskantoor in Meppel,  zou leiden tot het wegvloeien van werkgelegenheid uit Drenthe. Inhoudelijk valt er volgens de PvdA geen voordeel te halen. “Een fusie leidt niet tot een betere integrale aanpak van de waterlopen of gebieden.” PvdA-Statenlid Maaike Bakker stelde dat er “geen reden is om het wel te doen, en geen echte reden om het niet te doen.”. 

Magere onderbouwing
Ook Groen Links vindt de onderbouwing van de fusie mager. “Het lijkt eerder op een overname door Groot Salland dan een fusie”, stelde fractievoorzitter Hans Kuipers, daarbij wijzend op de Dijkgraaf, de directie en de locatie van het kantoor. Hij gaf aan te vrezen voor nog verdere schaalvergroting. “Als Reest & Wieden richting het zuiden gaat, zien we met al die fusies ook nog wel eens een waterschap Rijn Oost ontstaan. Dan zit iemand diep in Gelderland de waterschapstaken in Drenthe uit te voeren.” Hij gaf aan dit “geen gewenste ontwikkeling” te vinden.
Volgens de GroenLinks fractie is er bovendien sprake van achterstallig onderhoud bij Groot Salland. Drenthe moet in een fusie gaan bijdragen aan de bescherming van gebieden waar zij niet direct belang bij heeft. 

Bestuursakkoord Water
Gedeputeerde Ard van der Tuurk herinnerde de Statenleden er aan dat er wel degelijk een reden is om wél voor een fusie te kiezen. “Ik mis in uw bijdragen het Bestuursakkoord Water van 2011”, stelde hij. “Daarin is duidelijk uitgesproken dat we moeten komen tot meer doelmatigheid. Een proces van fusies van waterschappen is daarmee in gang gezet. Het is niet zo dat Reest & Wieden op een dag bedacht: goh, laten we eens fuseren.”
Van der Tuurk stelde voor de stemming over de fusie uit te stellen en een extra Statenvergadering te beleggen, zodat door de Commissaris der Koning Jaques Tichelaar, in zijn functie als Rijksheer, nog kon worden gewerkt aan een oplossing. 
Tichelaar gaf aan een dossier aan te leggen waarin hij de overwegingen meeneemt in zijn rapportage aan de minister. Hij maakte daarbij duidelijk dat zijn eigen aanname is dat de fusie bijdraagt aan “duurzaamheid, betaalbaarheid en toekomstbestendigheid van het waterschap”. 

Gevoel en ratio
Ook liet hij doorschemeren dat de Statenleden zich niet al te veel illusies moesten maken over het tegenhouden van de voorgenomen fusie. “We moeten ons even goed realiseren dat u niet alleen beslist. Dat denkt u wel, maar dat is niet zo.” 
“Niet onderbouwde feiten en gevoelens lopen totaal door elkaar”, stelde hij. “Bij een fusie moet je kijken naar wat er wordt beoogd. Wie staan bij deze fusie voorop? U niet. Burgers wel, bedrijven wel, de veiligheid wel. U mag een mening hebben, maar zo zit het wel.” Hij wees daarbij op het Bestuursakkoord Water en op de invloed van klimaatverandering op taken, opgaven en financiering van de waterschappen. “Dat is de wereld. U brengt dat terug tot Spielerei, tot politiek.”
Zijn betoog wektte grote irritatie bij een deel van de Statenleden. PvdA-fractievoorzitter Roelie Goettsch gaf aan zich “geschoffeerd” te voelen en daardoor te staan trillen op haar benen. “Ik vind het niet kunnen dat u een waardeoordeel heeft over onze afweging bij de fusie. U zegt dat u die afweging respecteert maar uw tone of voice geeft een ander gevoel. Ik vind dat niet oké.” Dat gevoel en ratio door elkaar lopen, moet volgens haar kunnen in zo’n dossier. Diverse Statenleden van andere fracties steunden haar in deze interruptie.

Patstelling
De Provinciale Staten van Overijssel hebben inmiddels ingestemd (31 stemmen voor en 14 tegen) met het fusievoorstel. Voor 26 augustus krijgen de Statenleden van Drenthe meer informatie over de huisvesting van het gefuseerde Waterschap en de gevolgen voor de directe en aanpalende werkgelegenheid en nemen ze alsnog een besluit. Als zij op 26 augustus alsnog tegen de fusie stemmen, ontstaat er een ingewikkelde staatsrechtelijke situatie.  De ontstane patstelling kan dan alleen worden doorbroken door de kwestie aan de Raad van State voor te leggen.

Maatschappelijke meerwaarde
De waterschappen zelf gaven in december aan dat een fusie volgens hen maatschappelijke meerwaarde heeft.  “Een groter waterschap is beter in staat met toekomstige watervraagstukken aan de slag te gaan. Daarnaast kan het werk efficiënter worden gedaan, waardoor het gefuseerde waterschap ook in de toekomst het waterschapswerk tegen de laagst mogelijke maatschappelijke kosten kan blijven doen.” 
De besturen tonen zich teleurgesteld over het uitstelllen van het besluit over de fusie in Drenthe. Ze hebben hierdoor moeten besluiten het kredietvoorstel voor de aankoop van de centrale huisvestingslocatie af te wijzen. Eerst moet de besluitvorming in de Provinciale Staten worden afgerond.