Elk stukje Nederland is onderdeel van een waterschap, van oudsher ook wel hoogheemraadschap genoemd. Totaal telt Nederland 21 waterschappen. Vierjaarlijks worden gezamenlijk met de Provinciale Statenverkiezingen ook waterschapsverkiezingen gehouden voor een nieuw bestuur voor een waterschap, dat bestaat uit een dijkgraaf en een hoogheemraad. Nu zijn deze verkiezingen niet echt heel interessant voor de meeste Nederlanders. Dit komt vooral door de onwetendheid over het waterschap. De gewone Nederlander is meestal niet in staat om uit te leggen wat het waterschap doet. Dus, wat doet het waterschap eigenlijk?

Verantwoording voor de Nederlandse waterkering

Veel overheidsinstanties zijn met water bezig. Daardoor kan soms het overzicht worden kwijtgeraakt waar bepaalde instanties mee bezig zijn. Iedereen weet dat Nederland omringd is door water en dat water een gevaar kan vormen als er niet voldoende maatregelen zijn getroffen. De belangrijkste waterkeringen zijn natuurlijk de dijken voor de Nederlandse kust. Dit is geen geen verantwoording van het waterschap, maar van Rijkswaterstaat. De binnenlandse dijken en waterlopen vallen wel onder de verantwoording van het waterschap.

Het peil van de regionale hoeveelheid water

Het waterschap is in een bepaalde regio verantwoordelijk voor het waterpeil. Dit is belangrijk, want het water mag niet te hoog staan, maar ook niet te laag. Bij een te hoog waterpeil, stijgt het grondwater en kunnen burgers last krijgen van natte voeten. Te laag mag het waterpeil ook niet zijn, want dan krijgt de regio te maken met veel te droge grond. Bijvoorbeeld voor agrariërs is dit heel slecht.

De zorg voor de kwaliteit van het regionale water

De invloed van het waterschap wordt door de burgers vooral gemerkt doordat er schoon leidingwater uit de kraan komt. De waterschappen in Nederland hebben het beheer over zo’n 350 rioolzuiveringsinstallaties. Het waterschap is dus verantwoordelijk voor het reinigen van het afvalwater dat door de riolen geloosd wordt. Het onderhoud en de aanleg van riolen is overigens niet de verantwoordelijkheid van het waterschap, enkel het reinigen van het rioolwater.

Verantwoording voor de vaar- en waterwegen

Een groot deel van het transport gaat over de Nederlandse wegen. Maar ook op de Nederlandse kanalen en rivieren is veel vrachtverkeer. Het onderhoud van de vaar- en waterwegen valt onder de waterschappen. Hieronder valt onder andere het uitbaggeren van rivieren en kanalen, maar ook het onderhoud en de bediening van bruggen en sluizen. Ook de bermen van de vaar- en waterwegen vallen onder de zorg van het waterschap.

Het waterschap en groene energie

Waterschappen zorgen er ook steeds vaker voor dat er meer groene energie is. Door middel van innovatieve technieken kan er tegenwoordig dusdanig veel groene energie uit rioolwater gehaald worden, zogenaamde waterschapsenergie, waarmee er landelijk 100.000 woningen van groene energie voorzien worden. Dat betekent meer groen vanuit energieleveranciers, dankzij het waterschap.