Opening hoogwatergeul Veessen-Wapenveld verhoogt afvoer rivierwater tot 16.000 m3 per seconde

De kleppen van de inlaat in de hoogwatergeul worden alleen bij 5,65 meter boven NAP geopend. Volgens de huidige verwachtingen zal dat eens in de tachtig jaar voorkomen. Als de kleppen open gaan, stroomt er 1.100 m3 water per seconde door de geul, waardoor het waterpeil in de IJssel bij Veessen met 71 centimeter daalt en 35 kilometer stroomopwaarts in Zutphen met ongeveer 5 centimeter.

Minister Schultz tijdens de officiële opening in Veessen. Foto: Rijkswaterstaat, Werry Crone

Emoties
Minister Schultz benadrukte tijdens de opening dat zij begrip heeft voor het offer dat de bewoners van het gebied omwille van de veiligheid moesten brengen. Negen boeren en vijf gezinnen moesten de afgelopen jaren verkassen om ruimte te maken voor de hoogwatergeul. In de geul zelf mogen namelijk geen mensen wonen of bedrijven gevestigd zijn. De aanleg van de hoogwatergeul was mede door die gedwongen verhuizingen een emotioneel en moeizaam traject. Tijdens opening benadrukte de minister dat de oplevering ook voor haar persoonlijk een mijlpaal is.

Internationaal kunstwerk
Bij een stormachtige wind stonden de aanwezigen onder de brug Kerkdijk bij Veessen voor de officiële opening. Buiten is pas echt duidelijk dat het om een gigantisch project gaat. De inlaat van de hoogwatergeul is 800 meter lang, 10 meter hoog en 40 meter breed. Minister Schultz benadrukt dat er tussen Veessen en Wapenveld bijzondere en innovatieve maatregelen zijn genomen. “Het gebied heeft nu haar eigen imposante kunstwerk. Als de kleppen open gaan, stroomt er iedere twee seconden een zwembad vol water door. Het is een spectaculair hoogstandje waarvoor veel internationale interesse is.”

Dankij de hoogwatergeul kan er nu 16.000 m3 per seconde worden afgevoerd. Infographic: Ruimte voor de Rivier

Techniek
De hoogwatergeul, die in breedte varieert van 550 meter tot 1500 meter, moet vier miljoen inwoners gaan beschermen voor hoogwater. De inlaat heeft 60 stalen kleppen die hydraulisch worden bediend. Het openen van de kleppen gebeurt met een mobiele ‘powerpack’. Hierdoor is er geen elektronica in of rondom de pijlers nodig/ Zo wordt de achilleshiel van de Maeslantkering vermeden. Door het gebrek aan elektronica ter plekke was de inlaat ook makkelijker te bouwen en te onderhouden en kan de bedrijfszekerheid beter worden gegarandeerd. Het project heeft in totaal 187 miljoen euro gekost.

Nog meer Ruimte voor de Rivier
De hoogwatergeul Veessen-Wapenveld is onderdeel van het landelijke waterveiligheidsprogramma Ruimte voor de Rivier dat wordt uitgevoerd en gefinancierd door Rijkswaterstaat, de waterschappen en provincies. Landelijk zijn inmiddels meer dan 30 maatregelen uitgevoerd. Met het aflopen van het Ruimte voor de Rivier project zijn de werkzaamheden in het gebied overigens nog niet ten einde. Binnen het Deltaprogramma staan nog meer projecten in het rivierengebied op stapel. Zo worden er MIRT-verkenningen gedaan naar een hoogwatergeul bij Varik-Heesselt en Rivierklimaatpark IJsselpoort.