Nieuwe aanbesteding Twentekanalen gestart

De bijna 90 jaar oude Twentekanalen zijn een belangrijke logistieke schakel voor het vervoer van goederen over water naar bijvoorbeeld de haven van Hengelo (foto: Rijkswaterstaat).

Rijkswaterstaat is de aanbesteding gestart van het contract Opwaardering Twentekanalen. Het gaat nu om een Design & Construct-contract, waarbij de concurrentiegerichte dialoog wordt toegepast. Een eerdere aanbesteding werd in 2017 ingetrokken omdat er te veel onzekerheden bestonden over de beheersing van de grondwaterstanden, de staat van de damwanden en de risicoverdeling tussen opdrachtgever en opdrachtnemer.

De eerste keer, eind 2016, besteedde Rijkswaterstaat de werkzaamheden aan de Twentekanalen aan als Verruiming Twentekanalen (fase 2). Deze aanbesteding is na een jaar ingetrokken en wordt nu, in een nieuwe contractvorm, onder de naam Opwaardering Twentekanalen op de markt gebracht. Het gaat om een omvangrijk project. Niet alleen worden de kanalen uitgebaggerd, ook worden de damwanden vervangen en de oevers natuurvriendelijk aangelegd. Om het grondwater te beheersen wordt een bodemweerstandverhogende laag aangebracht.

‘Opwaardering is hard nodig’
De bijna 90 jaar oude Twentekanalen zijn een belangrijke logistieke schakel voor het vervoer van goederen over water naar de havens van Almelo, Hengelo en Enschede. “Opwaardering is hard nodig”, vertelt contractmanager Patrick van der Meer. “Het transport over de Twentekanalen neemt de komende jaren toe. Door de kanalen te verruimen wordt de diepgang en daarmee de belading van de schepen die over de Twentekanalen varen, vergroot. De ruimere vaarweg zorgt ervoor dat schepen straks veiliger en vlotter kunnen doorvaren. Ook zijn de havens en bedrijven langs de Twentekanalen beter bereikbaar voor klasse Va-schepen. Dit is een duurzame stimulans voor het vervoer over water en vermindert het transport over de weg. De verruiming draagt bij aan de versteviging van de (inter)nationale logistieke positie van de regio Twente en stimuleert de regionale economie en werkgelegenheid.”

Nieuwe contractvorm
De combinatie Boskalis en Van den Herik kreeg het BVP-project (Best Value Procurement) van 100 miljoen euro in 2016 voorlopig gegund, maar heeft het in 2017 weer teruggegeven. Rijkswaterstaat had geen vertrouwen in een goede uitvoering. Na deze mislukking heeft Rijkswaterstaat ervoor gekozen om het project op een andere manier en in een andere vorm aan te besteden. Van der Meer: “De eerdere aanbesteding is na een jaar ingetrokken en wordt nu, in een nieuwe contractvorm, onder de naam Opwaardering Twentekanalen op de markt gebracht. De reden voor de hernieuwde aanbesteding is dat tijdens de onderbouwingsfase in 2017 is gebleken dat er nog te veel onzekerheden bestonden over de beheersing van de grondwaterstanden, de staat van de damwanden en de risicoverdeling tussen opdrachtgever en opdrachtnemer. We hebben voorafgaand aan deze aanbesteding opnieuw gekeken naar de werkzaamheden, de huidige staat van het kanaal en de damwanden, mogelijke beheersmaatregelen onderzocht en naar de risicoverdeling gekeken. Daarbij hebben we goed geluisterd naar de markt. In het nieuwe contract ligt het risico voor het ontwerp van de grondwaterbeheersing bij Rijkswaterstaat.”

Miljoenen euro’s extra
In maart maakte minister Van Nieuwenhuizen van Infrastructuur en Waterstaat bekend 72 miljoen euro extra uit te trekken voor de verruiming van de Twentekanalen. Uit onderzoek van Deltares was gebleken dat de staat van de damwanden zo slecht is dat vervanging de enige optie is. De minister reserveerde 57 miljoen euro voor nieuwe damwanden en 15 miljoen voor de aanpak van de grondwaterproblematiek. Na het baggeren wordt in kwelgevoelige gebieden een bodemweerstandverhogende laag aangebracht in het kanaal. Rijkswaterstaat heeft de firma Van Heteren Weg- en Waterbouw voorgeschreven voor het leveren en aanbrengen van de laag.

Uiteenlopende werkzaamheden
Naast het vervangen van de huidige damwanden, het verruimen van het kanaal en het aanbrengen van een bodemweerstandverhogende laag ten behoeve van de grondwaterbeheersing, zijn er meer werkzaamheden binnen dit contract, aldus Van der Meer. “Bij Delden wordt de zwaaikom vergroot en er komt een nieuwe zwaaikom bij de XL-kade bij Almelo. De huidige zwaaikommen bij Bornerbroek en Deldenerbroek vervallen en worden natuurvriendelijk heringericht. Ook passen we de gemeentekade Delden aan voor het laden en lossen van klasse Va-schepen.” Gelijktijdig met het aanpassen van de vaarweg wordt gewerkt aan de oevers. Bij het Kristalbad, tussen Delden en Hengelo en bij Almelo worden natuurvriendelijke oevers aangelegd. Er komen bovendien meer mogelijkheden voor mens en dier om het kanaal te verlaten.

Factsheet aanbesteding
Geïnteresseerde marktpartijen kunnen in de speciale factsheet meer informatie vinden over de aanbesteding Opwaardering Twentekanalen.