De gezondheidsraad adviseert om drinkwater met loodconcentraties niet te drinken (foto: Creative Commons).

De norm voor lood in drinkwater in de Nederlandse Drinkwaterregelgeving wordt eind 2022 verlaagd   van 10 microgram lood per liter naar 5 microgram per liter.  Dit is conform de herziene Europese Drinkwaterrichtlijn die naar verwachting eind dit jaar wordt aangenomen. Dat schrijven de ministers van Binnenlandse Zaken (BZK), Infrastructuur en Waterstaat (IenW) en Volksgezondheid (VWS) 9 juli  in een brief aan de Tweede Kamer.

In de brief staat ook dat onder de Europese herziene Drinkwaterrichtlijn de norm van 5 microgram/L de basis zal zijn voor de Europese beoordeling en goedkeuring van materialen/producten in contact met drinkwater, zoals kranen en leidingen. In Nederland geldt het beoordelingscriterium van 5 microgram/L voor materialen en producten in contact met drinkwater overigens nu al.

Acties

In november 2019 beloofden de ministers dat zij in april 2020 met een beleidsaanpak zou komen voor loden drinkwaterleidingen. Vanwege de coronacrisis is er enige vertraging ontstaan, maar tijdens het zomerreces komt het kabinet alsnog met een lijvige brief (31 pagina’s) waarin een brede aanpak van lood in drinkwater wordt gepresenteerd. Voor alle betrokkenen waaronder drinkwaterbedrijven, woningeigenaren, gemeentes, verhuurders en installatiebedrijven wordt in de brief een handelingsperspectief geschetst.

Risico’s

In november 2019 publiceerde de Gezondheidsraad een rapport waaruit blijkt dat het loodgehalte in drinkwaterleidingen in waarschijnlijk zo’n 100.000 – 200.000 huizen van voor 1960 te hoog is.  Volgens de gezondheidsraad ligt het loodniveau in het drinkwater dat wordt geleverd via dit soort leidingen op gemiddeld op 35 microgram per liter. Hoge blootstelling in huizen met loden leidingen brengt vooral risico’s mee voor zuigelingen die flesvoeding krijgen, jonge kinderen tot een jaar of zeven en ongeborenen (via hun zwangere moeder). Het kabinet hamert in de brief vooral ook op het vergroten van het bewustzijn van de risico’s van lood in drinkwater en eenduidige communicatie.

Aangepaste adviezen

In de brief staat bijvoorbeeld dat bij aanwezigheid van loden leidingen niet langer een doorspoeladvies geldt, maar het advies ander water te drinken. Ook worden er vraagtekens gezet bij het gebruik van filters. ‘Er is nog onvoldoende duidelijk over de werking en mogelijke neveneffecten daarvan, daarom worden zij niet aanbevolen’, schrijven de ministers. Ook het gebruik van teststrips wordt niet aanbevolen. ‘Teststrips waarmee het water thuis kan worden gemeten blijken vals positieven en vals negatieven op te leveren. Zowel voor filters als voor teststrips is het aan de producent om hier nader onderzoek naar te doen.’

Drinkwaterbedrijven aan de slag

Het vervangen van loden leidingen is complex doordat de eigenaar van een pand en het drinkwaterbedrijf allebei deels verantwoordelijk zijn voor de leidingen. De verantwoordelijkheid van het drinkwaterbedrijf loopt tot het leveringspunt. Dat is in de meeste gevallen de watermeter. De drinkwaterbedrijven hebben de afgelopen jaren de meeste drinkwaterleidingen met lood vervangen. Zij gaan nu aansluitleidingen van onbekend leidingmateriaal van voor 1960 onderzoeken om daarin de aanwezigheid van lood uit te sluiten of deze te vervangen als er lood wordt aangetroffen. Ook zullen zij het zeer beperkte aantal bekende resterende gevallen van lood die in het verleden niet verwijderd konden worden opnieuw beoordelen en daar nieuwe actie op zetten om ook deze situaties zo snel mogelijk te saneren. Daarnaast zorgen de drinkwaterbedrijven ervoor dat, conform de eisen uit de Europese Drinkwaterrichtlijn, tijdig wordt voldaan aan de nieuwe norm voor lood in drinkwater op het punt van levering, meldt Vewin op de website.