Boeren tekenen voor verzilting Volkerak Zoommeer

De regionale partijen stellen in het manifest ‘Waterpoort’ dat verzilting goed is voor visserij, economie, recreatie, natuur en waterveiligheid. Ook de boeren zien voordelen, aangezien de huidige zoetwatervoorziening verre van optimaal is. Volgens een woordvoerder van de provincie zal verzilting alleen uitgevoerd worden in combinatie met een betere, duurzamere toevoer van zoet water. 

Twee alternatieve maatregelen worden beoogd voor een alternatieve zoetwateraanvoer: ten eerste een nieuwe waterverbinding vanuit het Hollands Diep. Het doortrekken van de zogenaamde Roode Vaart door het Westbrabantse plaatsje Zevenbergen moet naar verwachting een impuls voor het centrum van het Brabantse plaatsje opleveren.
Daarnaast beoogt het integrale plan Waterpoort een verbetering van het natuurlijke beken- en krekenstelsel in West-Brabant, die gezamenlijk de bereikbaarheid van het zoete water moeten garanderen.
Gedeeltelijke verzilting
Woordvoerder Maarten Leseman van ZLTO: “Agrariërs op Tholen kampen al met gedeeltelijke verzilting van de landbouwgronden door kwelvorming. De verzilting is al jaren gaande. Daarnaast worden de boeren in Tholen, Zuid-Beveland en Zuidwest-Brabant midden in het teeltseizoen beperkt in het gebruik van het zoet water uit het Volkerak-Zoommeer, doordat de blauwalg het water onbruikbaar maakt. Een nieuwe verbinding voor zoetwateraanvoer levert een duurzamere beschikbaarheid van zoetwater.”  
Al jaren klaagt de regio over de slechte waterkwaliteit van het Volkerak-Zoommeer. De watervoorziening voor boeren staat onder druk, want waterschappen verplaatsen  liever niet het blauwalg probleem naar achterliggend gebied. Door de rijkelijk groeiende blauwalg in het Volkerak-Zoommeer blijven waterrecreanten weg. Pogingen om recreatie nieuw leven in te blazen stranden letterlijk in de prut.  

Zoutonderwaterecosysteem
Ook Natuurmonumenten is voorstander van verzilting. “Wij zijn ervan overtuigd dat het deltawater Volkerak-Zoommeer voor natuur en menselijk medegebruik vele malen waardevoller zijn dan het  huidige, onbetrouwbare zoetwatermeer VZM.”  Er zal in het zilte water een zoutonderwaterecosyteem ontstaan (zoals in de Oosterschelde) en daarnaast ontstaan op het land zoet-zout overgangszones die een belangrijke foerageer en broedplaats bieden aan vogels.
Financiële impuls
Met het toelaten van het getij in het Volkerak-Zoommeer zal – niet in de laatste plaats – ook de economische ontwikkeling in omringende delen van Zuid-Holland, West-Brabant en Zeeland een impuls krijgen. Voor het gezamenlijke plan voor gebiedsontwikkeling wordt een flinke financiële impuls gevraagd van de rijksoverheid, waarvan het nog allerminst zeker is of die ook wordt gehonoreerd.
Eind april wordt het manifest aan minister Schultz van Haegen aangeboden. Voor een officiële reactie op het voorstel zullen de ondertekenaars nog even moeten wachten. Dit jaar neemt het Rijk een beslissing over dit deel van de Zuidwestelijke Delta. De minister stelt op dit moment een rijksstructuurvisie op. Daarin staan besluiten over waterberging en toelaten van getijden in de Grevelingen (zoutwatermeer) en over verzilting van Volkerak-Zoommeer. 
Waterbergingsgebied
Het Rijk wil dat het Volkerak-Zoommeer waterbergingsgebied voor rivierwater wordt. Dit zal statistisch gezien eens in de 1.400 jaar nodig zijn. Hierdoor dalen de waterstanden in het benedenrivierengebied. In verband met klimaatverandering overweegt het Rijk om in de toekomst ook de Grevelingen voor waterberging in te zetten. Een alternatief hiervoor is het verhogen van de waterkeringen langs onder meer het Haringvliet. Op dit moment worden beide mogelijkheden onderzocht. Het plan Waterpoort voorziet ook in de inzet van het Volkerak Zoommeer als waterberging voor het rivierengebied. Daarbij zou ook de Grevelingen een waterbergingsfunctie moeten hebben.

Tegenstanders
Het plan van verzilting kent ook – intussen bekende – tegenstanders in de regio. Critici, waaronder de adviesgroep Borm en Huijgens, stellen dat verzilting overbodig is. Zij zoeken alternatieven voor de beschikbaarheid van zoet water in de zuidwestelijke delta, onder meer in de vorm van een sluis in de Nieuwe Waterweg bij Hoek van Holland.
Naast de provincies Noord-Brabant, Zuid-Holland en Zeeland, ondertekenden zes gemeenten voor verzilting: Goeree-Overflakkee, Tholen, Moerdijk, Steenbergen, Bergen op Zoom en Halderberge. Behalve ZLTO, zetten waterschap Brabantse Delta, Natuurmonumenten en de Regio West-Brabant hun handtekening onder het manifest Waterpoort.