provinciale verkiezingen
Illustratie: Creative Commons

De Algemene Waterschapspartij (AWP) wil in maart 2023 niet alleen deelnemen aan de waterschapsverkiezingen, maar ook in minstens vijf provincies aan de provinciale verkiezingen. Die worden op dezelfde dag gehouden. Een ruime meerderheid van de AWP- leden heeft ingestemd met deze verbreding van de koers. Daarmee werpt de partij zich op als een ‘regionale middenbestuurspartij’.

“We zien dat waterschappen en provincies elkaar steeds meer opzoeken op de thema’s water, klimaat en leefomgeving”, zegt AWP-voorzitter Ron van Megen. “Wie water zegt, zegt ook klimaat. Droogte en hoosbuien wisselen elkaar steeds sneller af en de manier waarop we met het water omgaan in Nederland moet echt anders in de nabije toekomst.”

Ruimtelijke ordening op regionale schaal
Volgens de partij krijgt het landelijke water- en klimaatbeleid in de regio handen en voeten, in de vorm van concrete maatregelen en projecten. Van Megen: “De ruimtelijke ordening wordt op regionale schaal afgestemd en daarbij is ruimte voor water cruciaal.” Vice-voorzitter Hans Middendorp valt hem bij: “De provincies ontwikkelen nu al provinciale omgevingsvisies, gebiedsplannen en het groenblauwe landschapsbeleid. Daarmee bepalen provincies hoe Nederland eruit gaat zien, met wat we gaan doen tegen de gevolgen van de klimaatverandering. En met de komst van de Omgevingswet wordt de samenwerking met de provincies nog belangrijker.”

‘Uiteindelijk beslist de provincie’
“Wij zien dat de provincie steeds vaker als scheidsrechter optreedt”, vervolgt Middendorp. “Zo willen gemeenten overal huizen bouwen, ook op locaties waar dat vanwege het water niet erg verstandig is. Waterschappen kunnen dat zelf niet tegenhouden, maar provincies staan boven gemeenten. En uiteindelijk beslist de provincie: hier komen huizen, daar is ruimte voor water. Daarom willen wij als AWP onze stem ook in de provincie laten horen.”

Waterkwaliteit
Middendorp stelt dat ook waterkwaliteit een zaak is die regionaal moet worden aangepakt. “In mijn eigen waterschap Delfland hebben we problemen met bestrijdingsmiddelen afkomstig uit de kassen in het Westland en het Oostland. Het Oostland ligt deels in het buurwaterschap Schieland en de Krimpenerwaard, en daar spelen ook dezelfde problemen.”

Meer kiezers
Meedoen met de provinciale verkiezingen is volgens Middendorp een logische stap voor de AWP: “De waterschapsverkiezingen zijn tegenwoordig tegelijk met de provinciale verkiezingen. Daardoor is de opkomst bij de waterschapsverkiezingen flink toegenomen. En hoewel wij de laatste keer meer stemmen kregen dan ooit, gingen we niet vooruit in zetels. Door mee te doen met de provinciale verkiezingen, komen we ook in de provinciale stemwijzers. Zo bereiken we meer kiezers.”

‘Niet links of rechts’
Uit onderzoek blijkt volgens de AWP dat voor tweederde van de Nederlandse kiezers het partijstandpunt over klimaat belangrijk is voor hun stemkeuze. Die kiezers zijn verdeeld over het politieke spectrum. Partijvoorzitter Van Megen wil overigens nog niet meteen een plaats in dat spectrum claimen: “We zijn niet uitgesproken links of rechts, onze politieke kleur is het groenblauw van water.”

Nieuwe slogan nodig
Niettemin zal de partij een nieuwe slogan nodig hebben. In de aanloop naar de waterschapsverkiezingen van 2019 besloot de AWP de leuze ‘Niet politiek, wel deskundig’ aan de naam toe te voegen, maar bij deelname aan de verkiezingen voor Provinciale Staten is dat natuurlijk niet houdbaar. Dan worden van partijen immers ook standpunten verwacht over zaken als mobiliteit, economie, cultuur, toerisme etc. “De slogan ‘Niet politiek, wel deskundig’ van de vorige verkiezingen was vooral bedoeld om te laten zien dat bij de AWP de deskundigheid (in de zin van: wij lezen de dossiers en laten ons adviseren) voorop staat en dat we wars zijn van politieke spelletjes”, verduidelijkt Hans Middendorp. “Maar de realiteit is dat de waterschappen steeds politieker worden, en dat je behalve een deskundige inbreng leveren, ook moet kunnen samenwerken met andere politieke partijen om invloed te hebben op het beleid van het waterschap.”

Water, klimaat en leefomgeving
“Natuurlijk zijn er in de provincie ook onderwerpen die verder van de AWP afstaan, zoals bijvoorbeeld het cultuurbeleid”, geeft Middendorp toe. “We hebben echter binnen de waterschappen geleerd dat andere politieke ‘one issue’-partijen, zoals de Partij voor de Dieren en 50Plus, toch hun democratische rol vervullen. Verder gaat de vergelijking natuurlijk mank: de AWP gaat over water, klimaat en leefomgeving. Waterbeheer en klimaatadaptatie zijn sterk met elkaar verbonden. Wateroverlast, water op straat, waterberging, waternatuur, bestrijdingsmiddelen in het water, exotenbeleid: die vallen allemaal onder het kopje ‘leefomgeving’. En daar hebben wij zeker een mening over!”