Alkmaar is een zeer waterrijke stad (foto: Sweco).

De gemeenteraad van Alkmaar wil de stad binnen vijftien jaar klimaatbestendig maken. De landelijke afspraak is dat gemeenten in 2050 klimaatbestendig moeten zijn, maar de Noord-Hollandse gemeente wil dat veel sneller. Alkmaar heeft de gevolgen van de klimaatverandering de afgelopen jaren in kaart gebracht en is gestart met wijkreconstructies, waarbij hiermee al rekening gehouden is.

In opdracht van Stadswerk072, dat verantwoordelijk is voor het beheer en onderhoud van de openbare ruimte in Alkmaar, gaan Ingenieursadviesbureau Sweco en onderzoeksbureau Ecorys voor de gemeente de maatregelen in kaart brengen die nodig zijn om in 2033 klimaatbestendig te zijn (de uitvoeringsagenda). Bij het opstellen van deze uitvoeringsagenda kijkt de gemeente niet alleen naar de effectiviteit van de maatregelen, maar ook naar de stedelijke ontwikkelingsvisie van Alkmaar, zodat de maatregelen de stad ook aantrekkelijker maken. Daarnaast worden andere belangrijke opgaven van de gemeente meegenomen, zoals het aardgras vrij maken van wijken.

Investeringsstrategie
Op basis van de uitvoeringsagenda stellen Sweco en Ecorys voor de gemeente Alkmaar vervolgens een investeringsstrategie op. De bureaus analyseren welke kosten gemoeid zijn met het implementeren van klimaatbestendige maatregelen en welke schade daarmee wordt voorkomen. Alex Hekman, projectleider bij Sweco: “Samen met Ecorys doen we op dit moment veel onderzoek naar de kosten en baten van maatregelen voor klimaatadaptatie. We zien dat er nog weinig aandacht is voor de verhouding tussen kosten van maatregelen en de schade die ze voorkomen. Door onze betrokkenheid bij klimaatadaptatie in een groot aantal gemeenten in Nederland kunnen we kengetallen ontwikkelen over de effectiviteit van maatregelen. Zo kunnen we nagaan hoe gemeenten kosten kunnen besparen door bijvoorbeeld slim mee te liften op geplande projecten en bestaande onderhoudsprogramma’s.”

Regenwater niet direct in het riool
De gemeente Alkmaar is inmiddels gestart met het uitvoeren van wijkreconstructies waarbij al rekening is gehouden met de gevolgen van het veranderende klimaat. Bijvoorbeeld in de wijk ‘De Hoef’, waar regenwater niet meteen via de riolering wordt afgevoerd maar op de gevallen plek wordt vastgehouden en geborgen. Aan de hand van de uitvoeringsagenda en investeringsstrategie van Sweco en Ecorys, zal de gemeente de komende jaren de klimaatbestendige maatregelen verder implementeren, om de gemeente zo voor te bereiden op het veranderende klimaat. Als dat inderdaad binnen vijftien jaar lukt, zal Alkmaar een van de eerste klimaatbestendige gemeenten van Nederland zijn. Arie Swets, rioolbeheerder bij Stadswerk072, is daar trots op: “Hoewel de landelijke afspraak is dat gemeenten in 2050 klimaatbestendig moeten zijn, gaan wij met ondersteuning van Sweco en Ecorys na hoe we maatregelen zo slim en efficiënt mogelijk kunnen implementeren, zodat de gemeente Alkmaar en haar inwoners al zeventien jaar eerder voorbereid zijn op de gevolgen van klimaatverandering.”