Interview met Deltacommissaris Wim Kuijken
|
|
"Werken aan de Delta verbindt"
"Een heugelijk feit", zo noemt Deltacommissaris Wim Kuijken op zijn weblog het feit dat de Tweede Kamer op 28 juni met algemene stemmen het wetsvoorstel voor de Deltawet heeft aangenomen. De Deltacommissaris kreeg het nieuws te horen tijdens het Nationaal Bestuurlijk Overleg over het DP2012, het tweede Deltaprogramma dat op Prinsjesdag verschijnt. "Ook dat overleg verliep goed en constructief. Onze nationale opgave werd op deze wijze kracht bijgezet", aldus Kuijken. Tijdens de stemmingen over amendementen kreeg het VVD-Kamerlid Anne-Wil Lucas een meerderheid van de Tweede Kamer achter zich om het Deltafonds alleen aan te wenden voor waterveiligheid en het garanderen van voldoende zoetwater, terwijl staatssecretaris Atsma een meer integrale aanpak voor ogen had en ook de KRW-maatregelen uit het Deltafonds wilde financieren.
Door : Olav Lammers
Hoe kijkt u daar tegenaan? Wim Kuijken: "Ik heb als Deltacommissaris kennis genomen van deze politieke keuze van de Tweede Kamer. Het Deltafonds en het Deltaprogramma zijn hiermee 1 op 1 gekoppeld. Met het experimenteerartikel uit de wet zijn middelen van derden of vanuit andere invalshoek dan de opgaven van waterveiligheid en zoetwatervoorziening eenvoudig te koppelen. De wet biedt de mogelijkheid zonder tijdsgrens door het amendement van Paulus Jansen (SP) dat is aangenomen."
De Deltawet is nu (pas) aangenomen door Tweede Kamer, terwijl de Deltacommissaris al ruim een jaar actief is. In hoeverre is dat zonder Deltawet een belemmering geweest bij de uitvoering van de werkzaamheden. Wat verandert er nu? "Het werk aan het Deltaprogramma kon doorgaan doordat ik als Deltacommissaris op basis van een ministerieel besluit werk. Als de wet door de Eerste Kamer is aangenomen, - en de behandeling in de Tweede Kamer die het wetsontwerp met algemene stemmen op 28 juni aannam is daarvoor heel belangrijk - dan is er een sterke, wettelijke basis. Er geldt dan bijvoorbeeld een informatieplicht en een overlegverplichting voor bestuurders tegenover de Deltacommissaris. Ook is het Deltafonds dan wettelijk geregeld."
Het eindrapport van de Commissie Veerman is destijds met veel enthousiasme en instemming ontvangen. Bezuinigingen nopen ons nu tot sobere uitvoering van het programma. Wat betekent dat voor de Deltacommissaris en alle tot nu toe genomen moeite? In hoeverre heeft u uw 'doorzettingsmacht' al moeten aanwenden? "Het Deltaprogramma is een nationaal programma. Ik verbind als Deltacommissaris alle bestuurlijke partners op de doelen: veiligheid en zoetwatervoorziening nu en in de toekomst. Ik betrek maatschappelijke partners en het bedrijfsleven daarbij. Doorzettingsmacht is niet nodig gebleken en als deze nodig is, gebeurt dat door het politieke bestuur. Die zijn daartoe gelegitimeerd. Ik bereid als Deltacommissaris met de bestuurlijke partners de voorstellen voor in het Deltaprogramma, dat elk jaar, geactualiseerd, op Prinsjesdag verschijnt."
Hoe verhoudt de sobere aanpak zich met 'Nederland als etalage voor de Delta-export'? In hoeverre lijdt een innovatieve aanpak van de veiligheidsproblematiek onder de bezuinigingen en wat is er nog over van het elan van het rapport Veerman en het enthousiasme van de heer Kuijken? "Er is op mijn voorstel door het kabinet en de andere overheden voor een nuchtere aanpak gekozen. Het elan waarmee gewerkt wordt is groot. Het werk aan de delta verbindt. We redeneren vanuit het nu: wat we meten. En werkend met scenario's van mogelijke toekomsten. De maatregelen die worden getroffen en worden voorbereid zullen innovatief zijn waar mogelijk. Het Deltaprogramma is relevant voor vier van de zeven speerpunten in de aanpak van de Topsector Water. De voorbeelden van de pilot Zandmotor aan de kust, de proef met het bellenscherm om zoet en zout te scheiden of de IJk-dijk, met sensoren, laten dat nu al zien. De aanpak van Nederland wordt in het buitenland nauwlettend gevolgd. Er is veel belangstelling, voor zowel de kennis en innovatiekracht van onze watersector als de bestuurlijke aanpak met Deltawet, Deltaprogramma, Deltafonds, deltabeslissingen en Deltacommissaris, de 5 Dutch's D's."
"Het elan waarmee gewerkt wordt is groot"
Er bestaat een soort 'wishful thinking': 'slim combineren', zonder extra geld beschikbaar te stellen. Is dat werkbaar? "Er is structureel geld beschikbaar voor investeringen in onze delta in het te vormen Deltafonds. Dat is voor de watersector nieuw. Dat betekent dat er planningen gemaakt kunnen worden van te nemen maatregelen de komende decennia. Er is ook veel werk te doen. Telkens op een sobere, nuchtere en adaptieve manier. En waar mogelijk zodanig gekoppeld aan andere doelen dat 1 plus 1 tot 3 kan leiden. Ook de innovatie en het aantrekken van private middelen dragen daaraan bij, bijvoorbeeld bij multifunctionele dijken in de toekomst."
Welke gevolgen hebben de bezuinigingen gehad op het DP2012? "In het Bestuursakkoord Water zijn nieuwe afspraken gemaakt tussen de overheden en is bepaald dat waterschappen gaan mee betalen voor 50 % aan de hoogwaterbescherming voor zover het dijken en duinen betreft waarvan ze ook het beheer in handen hebben.
Het DP 2012 wordt op Prinsjesdag samen met de begrotingsstukken gepresenteerd. Dan worden ook de financiële cijfers gepresenteerd. De staatsecretaris heeft daarbij toegezegd dat ik als Deltacommissaris jaarlijks een advies geef over de borging van de middelen voor het deltaprogramma op lange termijn."
Wat vindt u van het net verschenen Deltares-rapport: Zoetwatervoorziening in Nederland, landelijke analyse knelpunten in de 21e eeuw? "Het zeker stellen van onze zoetwatervoorziening ook voor toekomstige generaties staat - terecht - hoog op de politieke en maatschappelijke agenda. Dit rapport wordt betrokken bij de volgende fase van het Deltaprogramma: op basis van de gemaakte analyses werken aan een set van mogelijke oplossingsstrategieën. Daarvoor levert het rapport een belangrijke input. In het DP 2013 zien we de resultaten van het werk van komend jaar."
De nieuwe Deltawet zal naar verwachting per 1 januari 2012 in werking treden. Een eerste evaluatie zal in 2017 plaatsvinden.
(WaterForum Online, 6 juli 2011)
|